Ciwang Sukabumi : Si Legenda Kenyal Nu Ngagoda Rasa
Asal-usul jeung Sajarah Ciwang
Ciwang mangrupa salah sahiji kadaharan tradisional anu asalna ti wewengkon Tatar Sunda, utamana kawentar pisan di daerah Sukabumi. Ngaran ciwang dipercaya asalna tina kecap “aci” anu hartina tipung kanji, jeung kecap “wang” anu biasa dipaké pikeun ngajelaskeun rasa anu nyegrak, rada pedas, atawa boga sensasi “ngagigit”. Tina gabungan éta kecap, ciwang tiasa dihartikeun minangka kadaharan anu dijieun tina aci kalayan bumbu pedas anu khas.
Asal-usul ciwang ngahiji jeung kabiasaan baheula masyarakat Sunda anu resep ngahasilkeun rupa-rupa olahan tina sampeu jeung aci. Daerah Sukabumi ti baheula kasohor minangka salah sahiji penghasil sampeu anu loba, sahingga tipung kanji gampang dipendakan sarta hargana murah. Kaayaan kitu ngajadikeun masyarakat nyiptakeun kadaharan sederhana tapi ngeunah jeung ngenyangkeun, salah sahijina nyaéta ciwang. Diperkirakeun ciwang mimiti muncul dina awal nepi ka pertengahan abad ka-20, nalika jajanan tina aci saperti cilok, cireng, jeung cimol mimiti loba dijual di pasar-pasar tradisional.
Di Sukabumi, ciwang beuki kasohor dina taun 1960–1980-an. Dina mangsa éta, para padagang sering ngajual ciwang dina baskom gede, teras dibere bumbu tina cabe, bawang bodas, bawang beureum, uyah, jeung sabagian nambahkeun kencur pikeun nambahan aroma. Rasa pedas-gurihna ngajadikeun ciwang jadi jajanan karesep barudak sakola jeung masyarakat umum. Ciwang ogé mindeng dihidangkeun dina kagiatan kulawarga, arisan, atawa janten camilan sore di imah.
Sapanjang waktu, ciwang ngalaman rupa-rupa perkembangan. Ayeuna aya ciwang kuah pedas, ciwang bumbu kacang, ciwang goang anu kacida pedasna, nepi ka versi modern anu ditambahan topping saperti bakso, endog, atawa cireng. Sanajan modélna beuki variatif, ciri utama ciwang tetep sarua: teksturna kenyal sarta miboga bumbu anu rada pedas.
Dina sababaraha taun ka tukang, ciwang jadi salah sahiji kadaharan anu kacida populérna minangka takjil nalika bulan Ramadan. Teksturna hampang jeung lembut ngajadikeun ciwang cocog pikeun ngabuka puasa. Padagang takjil di jalan-jalan Sukabumi sok ngajual ciwang dina bungkus-bungkus kecil, biasana versi pedasna dikurangan sangkan leuwih pas keur ngabuka. Media sosial ogé boga peran gedé dina ningkatkeun popularitasna, sabab loba kontén kreator kuliner anu ngabagikeun resep ciwang, review rasa, nepi ka ngajual ciwang beku (frozen) anu bisa dipésér online.
Ayeuna, ciwang henteu ngan ukur dikenal minangka jajanan pasar tradisional, tapi geus janten bagian tina identitas kuliner Sukabumi. Ti mimiti kadaharan rumahan sederhana, ciwang sanggup adaptasi jeung jaman, janten jajanan modéren anu dipikaresep ku barudak ngora nepi ka kolot. Perjalanan panjang ieu ngagambarkeun yén ciwang lain ukur kadaharan tina aci, tapi ogé warisan kuliner anu terus hirup jeung dijaga ku masyarakat Sunda.
Cara Ngajieun Ciwang
Alat jeung Bahan
- katel
- susuk
- sendok
- copper
- péso
- wadah
- 500 gram aci
- royco garem / kaldu jamur (penyedap)
- bawang daun
- 5 siung bawang bodas
- cengek (opsional)
- 4 cikur
- bawang goreng
- 2 endog
Proses Ngajieun Ciwang :
- Nyiapkeun alat sareng bahanna
- Asupkeun 500 gram tepung aci
- Tuluy asupkeun bawang daun, penyedap rasa saperti royco jeung uyah
- Asupkeun cai sacukupna nepi ka adonanna kentel
- Tuluy aduk rata adonanna
- Sanggeus éta, masak adonanna dina kompor, nepi ka tékstur na kentel genyal
- Mun geus jadi, asupkeun adonan nu geus jadi ka wadah
- Sanggeus éta antepkeun nepi ka adonanna padet
Proses Ngajieun Kuah Ciwang :
- Haluskeun bawang bodas, céngék, jeung cikur
- Sanggeus di haluskeun, tumis bumbuna nepi ka aya aroma
- Asupkeun cai sesuai selera
- Asupkeun endog
- Asupkeun penyedap rasa
- Mun geus jadi, hidangkeun kuah jeung ciwang na babarengan, teu poho taburkeun bawang goreng diluhur ciwangna.
Komentar
Posting Komentar